Wettelijke beroepsvereisten

De voor het beroep geldende kwalificatie-eisen worden door het bedrijfsleven en onderwijs vastgelegd in de kwalificatiedossiers. In sommige gevallen is daarbij ook sprake van wettelijke beroepsvereisten. Wettelijke beroepsvereisten zijn specifieke vereisten waaraan iemand volgens de wet moet voldoen om het betreffende beroep uit te mogen oefenen en zijn onderdeel van de kwalificatie-eisen. Op het vlak van Nederlands kennen we slechts twee opleidingen met wettelijke beroepsvereisten.

Voor de opleidingen Pedagogisch Medewerker (mbo 3) en Gespecialiseerd Pedagogisch Medewerker (mbo 4) gelden aanvullende taaleisen voor werken in de kinderopvang en voorschoolse educatie. Het is belangrijk om het onderscheid tussen de taaleis IKK en de taaleis VE goed te kennen, omdat deze verschillend doorwerken in examinering, diplomering en de beroepspraktijk.

In het kwalificatiedossier Pedagogisch Werk zijn wettelijke beroepsvereisten opgenomen voor Nederlandse taal op niveau 3F. Het gaat om twee regelingen:

• ​Taaleis IKK (Innovatie en Kwaliteit Kinderopvang): geldt voor medewerkers in de kinderopvang en is een diploma-eis.
• ​Taaleis VE (Voorschoolse Educatie): geldt voor medewerkers die werken in de voorschoolse educatie en is geen diploma-eis.

Voor de taaleis IKK moeten studenten de mondelinge vaardigheden spreken, luisteren en gesprekken voeren op 3F beheersen. Voor de taaleis VE geldt daarnaast ook de vaardigheid lezen op 3F. Voor beide regelingen geldt een gemiddelde van minimaal 5,5 met een bodem van 5,0 per vaardigheid.

Voor de taaleis IKK moeten studenten de mondelinge vaardigheden spreken, luisteren en gesprekken voeren op 3F beheersen. Voor de taaleis VE geldt daarnaast ook de vaardigheid lezen op 3F. Voor beide regelingen geldt een gemiddelde van minimaal 5,5 met een bodem van 5,0 per vaardigheid.

Mbo-scholen moeten bij de opleidingen Pedagogisch Medewerker en Gespecialiseerd Pedagogisch Medewerker aantonen dat studenten voldoen aan de taaleis IKK voordat een diploma kan worden uitgereikt. Studenten die ook voldoen aan de taaleis VE mogen dat eveneens op hun diploma of resultatenlijst laten vermelden.

Wanneer een student op het centraal examen lezen/luisteren lager scoort dan een 5,0, moet de mbo-school een instellingsexamen luisteren aanbieden. Voor lezen binnen de taaleis VE bestaat die verplichting niet.

• ​De taaleis IKK is een diploma-eis; de taaleis VE niet.
• ​Voldoen aan de taaleis VE betekent automatisch voldoen aan de taaleis IKK.
• ​Vrijstelling is alleen mogelijk op basis van relevante mbo-, havo- of vwo-resultaten. Een hbo-, wo-, NT2- of buitenlands diploma kan binnen het mbo niet worden gebruikt voor vrijstelling.
• ​Voor werkgevers in de kinderopvang kunnen andere bewijsstukken soms wel voldoende zijn. Binnen het onderwijs gelden echter de mbo-regels voor examinering en diplomering.